Toplu İçtihat’a İhtiyaç

أ.د/ محمد مختار جمعة وزير الأوقاف

Prof.Dr / Muhammed Muhtar Cuma
vakıflar Bakanı

Topluluklarımız, anormal fetvalar ve anormal görüşlerden çok çekmiştir. Bilgili ve uzman olmayan , şöhrete veya servete ermek isteyen bazı insanlar, kendilerine dikkat ve ilgi çekmek için veya  kendi grubunun ve kuruluşlarının çıkarlarına hizmet etmek için her tuhaf , anormal ve sıra dışı görüşleri arkasında koşup takip etmişler.

Güncel konular ve gelişmeler ve onların teferruatları çok karışık ve birçoğu çok  hassastır. Bunların bazılarının hakkında bazı eski bilim adamlar ve Fakihlerin  zamanlarına ve yerlerine uygun olarak görüşleriyle çarpışmaktadır. Uzman olmayan yarı bilim adamları, hedefleri gerçekleşme usulü bilmemekle  benzer olmayan  durumlara aynı hükmü vermeyi ve  gerçeklik ve doğru ölçüm koşullarının cahilliği  nedenleriyle toplu içtihat’a haceti artmıştır .

Büyük İmam Al-Azhar Şeyhi Prof. Dr. Ahmed Al-Tayeb, Luxor’da İslam İşleri Yüksek Konseyi tarafından  düzenlenen   ” Dini Söylemin Yenilenmesi Ve Aşırılıkçı İdeolojiyi Sökme” sempozyumun açılışında yaptığı konuşmada bütün İslam dünyasında büyük alimleri toplu İçtihat’a davet edip bunun de desteklemeleri istemiştir.

Milletin kaygılarını ve sorunlarını taşıyan  büyük alimler,  terörizm ve Daru’l-İslam kavramını tanımlamak, silahlı şiddet gruplara katılmak,  toplumdan çıkma ve nefret etme,   cinayet ya da bombalamakla vatandaşların kanını dökme,  ya da insanın hak ve özgürlükleri ,ya da toplantının konuları ve kadın sorunlarıyla ilgili  olan veya  astronomik hesaplamalara hiciri ayların başını belirlemek, hac sorunları, özellikle Cidde’den hava veya deniz yoluyla gelenler için ihram meselesi, hac ibadetin taşlama rüknü her zamanda yerine  getirmek gibi çözülmeyen sorunları karşısında cesaretle ele almak gerekmektedir.   Bunların yanında, vatan sevgisi, çağın ve insanın ihtiyaçlarının gerektirdiği sorunlar olması gerekir. Bunun dışında milleti işe teşvik eden ve tembelliği yasaklayan fetvaları çıkarmak gerekmektedir.  Ancak bu hassas konularda yuvarlak, genel, gerçeği değiştirmeyen metinleri kullanılmamakla ve sorunu çözülmeyen gerçeğe bağlanmayan fetvaları çıkarmamak şarttır.

     Şüphe yok ki bu toplu İçtihat’ın çabaları,  anormal görüşlerini bitirmekte ve aşırılığın nedenleri ortadan kaldırmasında büyük bir katkı ağlayacaktır.Aşırılığın nedenleri, İslam İşleri Yüksek Konseyi tarafından  düzenlenen son sempozyumda  şöyle özetlenmiştir :

  • İzolasyon, taklit, yanlış anlama, metinlerin anlamlarına değil sözlerine durmak, amaç ve mana fıkhından uzak kalmak, şeraitin kurallarını topluca anlamamak, yeterli ve   uzman olmayanlara  İslam davetin bir tarafında liderlik mevkiinde bulunmalarına fırsat vermekti.

  • Bazı gruplar ve örgütler dini sömürmek, siyasi ve partizan çıkarları elde etmek için dini vesile saymak,   gruplar ve örgütler çıkarlarının din ve vatan çıkarlarının üstünde tutmak, örgün ve  siyasi dindarlığ, saf dindarlığı üstünde tutmaktır.
  • Bazı sömürgeci güçler,birçok Arap ve İslam ülkelerinde  karşılıklı çıkarları vasıtasıyla veya bazı gruplara hayalı vatlar vermekle veya sadakatleri satın almakla yandaşları ve ajanları çekme başarısıdır.

     Bu toplu içtihat çabaları, bilim adamları aralarında yakınlaştırmasında ve aralarındaki bölünme ve nifak nedenlerinin çoğunu ortadan kaldırmasında , Müslümanların birliğinde  özellikle anormal ve sapkın ve aşırı fikirlerin karşısında durmakta büyük bir katkı sağlayacaktır.