Προς ισόρροπη και σταθερη οικογενειακή σχέση

awkaf-

Το Ισλάμ δίνει μεγάλο ενδιαφέρον στην οικογένεια διότι είναι η πρώτη και η πιο σημαντική πέτρα στο κοινωνικό οικοδόμημα. Γι’ αυτό όσο ακέραια και σταθερή η οικογένη τόσο θα είναι και η κοινωνία και αντίθετα.το Ισλάμ επιβάλλει κανόνες και κριτήρια που οργανώνει και ελέγχει την οικογένεια και που εξασφαλίζουν την σταθερότητά της. Αυτό το γεγονός θα διαφυλάξει το άτομο αλλά και ολόκληρη την κοινωνία.

Το Ισλάμ ενδιαφέρεται για την οικογένεια πριν αρχίζει, βάζοντας δηλαδή τα απαραίτητα κριτήρια που εξασφαλίζουν την αρμονία ανάμεσα στα μέλη της. Αυτό καθαυτό το γεγονός περιορίζει τα αίτα της καταστροφής της. Γι’ αυτό παρατηρεί κανείς πώς η ισλαμική θρησκεία υποχρεώνει τον πιστό να δημιουργήσει μια οικογένεια με όρους και κριτήρια που να ταυτίζονται με την ανθρώπινη υπερηφάνεια και αυτό γίνεται μέσο γάμου. Λέει ο Αλλάχ, «έχουμε δημιουργήσει ζεύγος από το κάθε είδος», (αλ-Δαριάτ 49).

Το Ισλάμ ωθεί τους οπαδούς να νυμφεύονται και να δημιουργούν οικογένειες διότι αυτό θα διαφυλάσσει την τιμή και την αγνότητα από την ακολασία και την ανηθικότητα. Επίσης ο γάμος θα βοηθήσει πολύ σημαντικά στην σύσφιξη σχέσεων ανάμεσα στους ανθρώπους της κοινωνίας. Λέει ο Αλλάχ στο Κοράνι, «να παντρεύεστε τους άγαμους και τους καλούς και τις καλές ακόμα και αν είναι φτωχοί ο Αλλάχ θα τους δώσει από τις χαρές. Ο Αλλάχ έχει και γνωρίζει τα πάντα. Αυτοί όμως που δεν κατέχουν περιουσίες να φυλάξουν την αγνότητά τους μέχρι που να τους εμπλουτίσει ο Αλλάχ», (αλ-Νούρ 32).θεωρούμε επίσης αναγαίο να αναφέρουμε αυτό που είπε ο Προφήτη, «Ω νέοι όποιος δύναται από σας και έχει τα μέσα καλύτερα να παντρευτεί, διότι αυτό θα σας φυλάξει στο να κοιτάει κανείς από σας παρ’ έξω. Και όποιος δεν μπορεί τότε καλύτερα να νηστεύσει».

Το Ισλάμ απαγορεύει τον κάθε είδους μοναχισμό. Ανυτό το αποδεικνύει η στάση του Προφήτη από τον Οθμάν ιμπν Μαδούν όταν του απαγόρευσε τον μοναχισμό. Σχολίασε μάλιστα ο Σάντ ιμπν Αμπι Ουκκάς λέγοντας αν του τον επίτρεπε ο Προφήτης τότε θα είχαμε όλοι ευνουχιστεί», (αλ-Μπουχάρι). Το Ισλάμ απαγορεύει τις υπερβολές σ’ όλα τα πράγματα. Είναι μια θρησκεία που έχει ως βασικό στοιχείο «το πάν μέτρον άριστον». Αυτό το επιβεβαιώνει η στάση του Προφήτη από τα τρία άτομα που ήθελαν να μάθουν για τον τρόπο με τον οποίο λατρεύει τον Αλλάχ. Φαίνεται όμως ότι δεν τους ήταν αρκετό αυτό που άκουσαν γι’ αυτό είπαν «και πού είμαστε από αυτό που είναι ο Προφήτης! Ο Αλλάχ του συγχώρησε όλες του τις αμαρτίες». Ύστερα είπε ένας από αυτούς: εγώ θα προσεύχομαι όλη την νύχτα και ποτέ δεν θα κοιμάμαι. Και δεύτερος είπε: εγώ θα νηστεύω όλο τον χρόνο. Και ο τρίτος είπε: εγώ δεν θα αγγίζω ποτέ καμία γυναίκα. Όταν έμαθε ο Προφήτης αυτό που απεφάσισαν τους κάλεσε και τους ρώτησε: εσείς είπατε αυτά τα λόγια; Και τους είπε «εγώ φοβούμαι τον Αλλάχ πιο πολύ από όλους σας και παρ’ όλ’ αυτά όμως νηστεύω και τρώω, προσεύχομαι και κοιμάμαι επίσης νυμφεύομαι. Όποιος δεν του αρέσει η Σούνα μου, τότε δεν είναι από τους πιστούς», (αλ-Μπουχάρι).

Γνωρίζοντας τη σημαντική θέση της οικογένειας και την ανάγκη για γαλήνη και σταθερότητα που απαιτούν η Σαρ’αα αλλά και οι συνθήκες της ζωής, το Ισλάμ υποχρεώνει τον πιστό να κάνει το εξής:

  • Η καλή επιλογή του συντρόφου. Ο Προφήτης συμβουλεύει τους πιστούς να είναι πάντα προσεχτική όταν πρόκειται για γάμο και να επιλέξουν την μελλοντική μητέρα των παιδιών του και ότι πρέπει να ξέρει ότι την γυναίκα που θα επιλέξει θα της εμπιστευτεί την τιμή του και την περιουσία του. Τονίζει ο Προφήτης ότι, «η ζωή περίχει απολαύσεις και η καλύτερη απόλαυση στη ζωή είναι η καλή και αγαθή σύζυγος».
  • Η επιλογή πρέπει να γίνει με θρησκευτικά κριτήρια. Στο σημείο αυτό τονίζει ο Προφήτης ότι, «η γυναίκα παντρεύεται με βάση τεσσάρων στοιχείων, την περιουσία που έχει, την ευγενική της καταγωγή, το κάλλος της και την θρησκευτική της πίση. Να νυμφευθείς αυτήν που έχει θρησκευτική πίση», (αλ-Μπουχάρι).

Ο Προφήτης συμβουλεύει τους συντρόφους του και όλους τους πιστούς να επιλέγουν την σύζυγό τους με βάση θρησκευτικών κριτηρίων, λέει μάλιστα, «αν σας έχεται κάποιος που γνωρίζεται το καλό του ήθος και εμπιστεύετε την θρησκευτική του πίστη τότε να τον παντρέψετε και αν δεν το κάνεται αυτό τότε θα επικρατήσε στη γη η ανηθικότητα», (αλ-Τερμιδί).

  • Ένα ακόμα στοιχείο της σταθερότητας της οικογενείας είναι να φροντίζει ο κάθενας το αυτονόητο και να γνωρίζει τα δικαιώματά του και τα καθήκοντά του. Το Ισλάμ ορίζει τα δικαιώματα των συζύγων, γυναικών και ανδρών, αναφέρει ο Αλλάχ στο Κοράνι, «οι σύζυγοι έχουν και αυτές τα ανάλογα δικαιώματα με τη διαφορά ότι οι άντρες έχουν το ανώτερο χέρι», (αλ-Μπάκαρα 128). Σκόπιμο είναι να αναφερθεί το γεγονός ότι δεν δικαιούται κανείς από την οικογένεια να ζητήσει τα δικαιώματά του πριν τηρεί ο ίδιος τα καθήκοντά του.

Μέσα στην οικογένεια ο καθένας έχει κάποια καθήκοντα, πρέπει δηλαδή ο καθένας να συμετάσχει ενεργητικά στις υποχρεώσεις της οικογένειας, αυτό το τονίζει ο ίδιος ο Προφήτης λέγοντας, «ο καθένας από σας είναι υπεύθυνος και θα λογοδοτείται για την εύθυνη που έχει», (αλ-Μπουχάρι).  Επίσης ρωτήθηκε ο Προφήτης, την ειρήνη του Αλλάχ  να έχει, για το ποια είναι τα δικαιώματά της συζύγου, τότε ανταποκρίθηκε, «να την ταΐζει από αυτό που ταΐζεσαι, να την ντύνεις, να μην την δέρνεις, να μην την προσβάλλεις, να μην την παρατάς εγκαταλείπωντας το σπίτι», (Σούναν Αμπι Ντοούντ).

Η Ασμάα μπιντ αλ-Ανσαρία είπε, απευθυνόμενη στον Προφήτη, «εμείς είμαστε οι γυναίκες σας και είμαστε εγκλωβισμένες και περιορισμένες στα σπίτια σας (των ανδρών), μας χρησιμοποιείτε για να ικανοποιείτε τις ερωτικές σας πεποιθήσεις, κουβαλάμε και τα παιδιά σας. Ενώ εσείς άντρες έχετε την ανώτερη θέση λόγω της προσευχής της Πρασκευής, των προσευχών σε ομάδα (Τζαμάα), της επίσκεψη των ασθενών, της παρουσίας σας στις κηδείες, του προσκινήματος στην Μέκκα, και το καλύτερο ανάμεσα σ’ όλα αυτά είναι το Τζεχάντ. Όταν φεύγει ο άντρας από σας για να πάει στην Μέκκα ή στο Τζεχάντ, έχεις διατηρούμε τις περιουσίες σας, σας υφαίνουμε και το ντύσιμό σας, σας μεγαλώνουμε και τα παιδιά σας. Τι αμοιβή θα μπορέσουμε να έχουμε μαζί σας Προφήτα του Αλλάχ; Τοίταξε ο Προφήτης τους συντρόφους του και τους είπε: έχετε ακούσει ποτέ σας καμία γυναίκα που να μιλάει έτσι για τις υποθέσεις της θρησκείας της; Του απάντησαν: δεν θεωρήσαμε ότι μπορεί να υπάρξει ποτέ μια γυναίκα που να φτάσει σ’ αυτό το επίπεδο. Γύρισε το πρόσωπό του προς αυτήν λέγοντάς της: να φύγεις γυναίκα και να πεις στις άλλες γυναίκες ότι όποιο από σας ικανοποιεί τις ερωτικές επιθυμίες του συζύγου της και η υπακουή στον σύζυγο ισοδυναμεί όλα αυτά που αφέφερες για τους άντρες», τότε έφυγε η γυναίκα χαρούμενη», (Σούμπ αλ-Ιμάν).

  • Από τα στοιχεία που βοηθούν στη σταθερότητα της οικογένειας είναι επίσης το έλεος το οποίο αποτελεί ένα από τα σημαντικά στηρίγματα του ευτυχυσμένου σπιτιού. Το έλεος είναι ένας χαρακτήρας που θα πρέπει να υπάρχει και στους δυο συζύγους. Αναφέρει ο Αλλάχ στο Κοράνι, «από τα θαύματά του επίσης είναι το γεγονός ότι σας δημιούργησε ζεύγη για να μένετε μαζί και έβαλε μεταξύ σας έλεος. Αυτό είναι θαύμα για όποιους συλλογίζονται», (αλ-Ρούμ 21).
  • Από τα βασικά στοιχεία επίσης της σταθερότητας της οικογένειας είναι η καλή συμβίωση όπως τονίζει άλλωστε το Κοράνι, «να συμβιώσετε καλά μαζί διότι μπορεί να τις μισείτε όμως να γνωρίζετε ότι ενδέχεται να μισείτε κάτι που ο Αλλάχ τοποθέτησε μέσα του πολλά αγαθά», (αλ-Νισάα 19). Η καλή συμβίωση απαιτεί τον καλό λόγο, την καλή πράξη, την συγχώρηση, τη συνεργασία, τον αλληλοσεβασμό κ. α. Ο Προφήτης έδωσε το καλύτερο παράδειγμα στο θέμα αυτό πάντα ήταν στην εξυπηρέτηση της οικογένειάς του. Σημειωτέον είναι αυτό που είπε ο Αμπντουλλάχ ιμπν Αμπάς, «εμένα μου αρέσει να στολίζουμε για την σύζυγό μου όπως στολίζεται εκείνη σ’ μένα επειδή ο Αλλάχ λέει, «τα δικαιώματά τους και τα καθήκοντά τους είναι ίσα», (αλ-Μπάκαρα 228).
  • Επίσης πρέπει να ανταλλάζουν τις απόψεις για θέματα που αφορούν στην οικογέλειά τους ακόμα και στα μικρά θέματα.
  • Ένα ακόμα σημαντικό στοιχείο της σταθερότητας της οικογένειας είναι να αναλάβει ο άντρας του σπιτιού τα έξοδά της, άλλωστε αυτό είναι στοιχείο ανωτερότητας του άντρα, χωρίς υπερβολές ούτε να φορτώνεται ο άντρας με έξοδα που εξπαιρνούν τις οικονομικές του αντοχές.
  • Επίσης η δικαιοσύνη διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στη σταθερότητα της οικογένειας. Πρέπει δηλαδή και οι δυο γονείς να συμπεριφέρονται με δίκαιο και ίδιο τρόπο σ’ όλα τα παιδιά τους χωρίς καμία διάκριση. Αυτό θα φυλάξει την ενότητα της οικογένειας και την αγάπη μεταξύ των μελών της. Λέει ο Προφήτης, «να φοβόσαστε τον Αλλάχ και να είστε δίκαιοι με τα παιδιά σας», (Μούσλιμ).

Η οικογένεια είναι το πρώτο σχολείο για το παιδί όπου μαθαίνει το σεβασμό, την αγάπη για τους άλλους, την αλληλεγγύη. Μαθαίνει επίσης να διακρίνει το δίκαιο από το άδικο και την ελευθερία έκφραση χωρίς προσβολές. Η οικογένεια διαδραματίζει γενικά σημαντικό στοιχείο σταθερότητας όλης της κοινωνίας.